Lưu ý khi thay thế và sửa chữa van bướm điều khiển khí nén

 Trong suốt quá trình hỗ trợ và đồng hành cùng nhiều khách hàng vận hành hệ thống công nghiệp, tôi nhận thấy rằng rất nhiều sự cố liên quan đến van bướm điều khiển khí nén đều xuất phát từ quá trình lắp đặt, bảo trì hoặc sửa chữa chưa đúng kỹ thuật. Chính vì vậy, tôi muốn chia sẻ những kinh nghiệm thực tế để khách hàng có thể nhận biết sớm các dấu hiệu hư hỏng, đồng thời xử lý van đúng cách nhằm đảm bảo an toàn và duy trì hiệu suất cho toàn bộ hệ thống đường ống.

Nhận biết các dấu hiệu bất thường của van bướm điều khiển khí nén

Khi van đóng mở không hết hành trình

Nếu quý khách thấy đĩa van xoay chậm, mở không hết góc hoặc đóng không kín, đó là dấu hiệu rõ ràng cho thấy van hoặc actuator đang gặp vấn đề. Đây có thể là sự mài mòn của seat, đĩa bị cấn vào mặt bích hoặc actuator không tạo đủ lực. Việc bỏ qua dấu hiệu này lâu ngày có thể làm van vận hành lệch hành trình và gây hư hỏng nghiêm trọng hơn.

Khi lưu chất bắt đầu rò rỉ qua thân van

Nhiều khách hàng thường nhầm lỗi rò rỉ là do siết bulong chưa chặt, nhưng thực tế seat hoặc bề mặt tiếp xúc của đĩa mới chính là nguyên nhân chính. Seat bị chai cứng, rách hoặc biến dạng theo thời gian sẽ khiến van mất độ kín, đặc biệt khi làm việc trong môi trường hóa chất hoặc nhiệt độ cao.

Khi actuator có biểu hiện yếu lực hoặc tiêu tốn khí nhiều hơn bình thường

Actuator khí nén là bộ phận rất quan trọng, nên khi có tiếng kêu bất thường, van đóng mở chậm hoặc tiêu hao khí tăng, quý khách cần kiểm tra ngay gioăng, piston và bộ bánh răng bên trong. Đây là những chi tiết chịu tác động liên tục nên rất dễ mòn nếu khí nén không sạch hoặc hệ thống không được bảo trì định kỳ.

>>> Mua sản phẩm liên quan chất lượng tại: https://wonil.vn/van-buom-dieu-khien-khi-nen-haitima/

Lời nhắc quan trọng khi tháo van bướm khí nén

Xả áp và ngắt hoàn toàn nguồn khí nén trước khi thao tác

Tôi đã từng gặp nhiều trường hợp khách hàng tháo van khi đường ống vẫn còn áp lực hoặc actuator vẫn còn khí nén, dẫn đến nguy hiểm cho người thao tác. Vì vậy, trước bất kỳ công việc nào liên quan đến van bướm khí nén, quý khách hãy chắc chắn rằng hệ thống đã xả áp và ngắt toàn bộ tín hiệu điều khiển.

Tháo đúng trình tự để tránh biến dạng

Van bướm có cấu tạo đặc thù, đĩa rất dễ bị cấn nếu tháo lắp sai cách. Khi tháo, kỹ thuật viên cần tách dây khí và dây điện trước, sau đó mới tháo actuator và cuối cùng là tháo thân van. Vặn lệch hoặc cạy mạnh sẽ làm cong thân và seat, dẫn đến rò rỉ khi lắp lại.

Những hạng mục cần kiểm tra khi sửa chữa van bướm điều khiển khí nén

Kiểm tra kỹ trạng thái seat, đĩa và trục van

Seat bị chai hoặc rách là nguyên nhân khiến van mất độ kín, trong khi đĩa bị mòn hoặc cấn vào mặt bích sẽ ảnh hưởng đến hành trình đóng mở. Trục van cũng cần được kiểm tra độ rơ để đảm bảo sự đồng trục giữa actuator và thân van.

Kiểm tra kỹ actuator khí nén

Đây là bộ phận quyết định lực đóng mở, vì vậy mọi chi tiết từ piston, gioăng, bộ bánh răng đến lò xo hồi (nếu là loại tác động đơn) đều phải được xem xét kỹ. Actuator rò khí hoặc thiếu bôi trơn sẽ khiến van vận hành không ổn định và dễ sai hành trình.

Kiểm tra van điện từ và công tắc hành trình

Van điện từ (solenoid) phải đóng mở đúng nhịp, không được kẹt hoặc phát tiếng lạch cạch. Bộ limit switch cũng phải hoạt động chính xác để phản hồi trạng thái của van về trung tâm điều khiển. Sai lệch nhỏ trong bộ phận này cũng đủ khiến hệ thống cảnh báo sai hoặc vận hành không tối ưu.

Một số lưu ý khi thay thế van bướm điều khiển khí nén

Chọn đúng model và tiêu chuẩn kỹ thuật

Khi thay thế van, quý khách cần chọn đúng kích thước DN, mặt bích tiêu chuẩn JIS/DIN/ANSI, vật liệu phù hợp và mô-men xoắn của actuator. Việc chọn sai actuator có thể dẫn tới van mở không hết hoặc gãy trục trong quá trình sử dụng.

Lắp đặt đúng kỹ thuật và hiệu chỉnh chính xác

Sau khi lắp van mới, việc hiệu chỉnh lại công tắc hành trình, kiểm tra góc mở và test vận hành là điều bắt buộc. Nếu van sử dụng để điều tiết, positioner cần được cân chỉnh lại để đảm bảo tín hiệu 4–20mA hoạt động chính xác. Đây là bước quan trọng để van bướm điều khiển bằng khí nén hoạt động đúng hành trình và bền bỉ lâu dài.

Thông điệp gửi đến khách hàng

Từ góc nhìn của một chuyên viên kỹ thuật, tôi luôn khuyên khách hàng rằng: thay vì chỉ xử lý sự cố khi van đã hỏng nặng, hãy chú trọng kiểm tra định kỳ và bảo trì đúng quy trình. Điều này không chỉ giúp van bướm điều khiển khí nén vận hành ổn định mà còn tiết kiệm đáng kể chi phí sửa chữa, hạn chế rủi ro cho toàn bộ hệ thống. Một chiếc van được sửa chữa đúng kỹ thuật có thể hoạt động bền bỉ thêm nhiều năm, trong khi một sai sót nhỏ trong quá trình tháo lắp có thể khiến van phải thay mới ngay lập tức.

Kết luận

Sửa chữa và thay thế van bướm khí nén không chỉ đơn thuần là thay linh kiện – đó là một công việc đòi hỏi sự hiểu biết, cẩn trọng và kinh nghiệm thực tế. Hy vọng những chia sẻ trên sẽ giúp quý khách vận hành hệ thống an toàn, hiệu quả và tránh được những sự cố không đáng có. Nếu cần tư vấn kỹ thuật hoặc hỗ trợ lựa chọn đúng loại van bướm điều khiển khí nén, tôi luôn sẵn sàng đồng hành.

>>> Xem thêm: Sửa chữa van bướm Wonil - Vấn đề thường gặp và cách khắc phục